Chapter 8

More Chapters

Select a chapter below

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18

| अर्जुन उवाच | किम्́ तद् ब्रह्म किम् अध्यात्मम्́ | किम्́ कर्म पुरुषॊत्तम | अधिभूतम्́ च किम्́ प्रॊक्तम् | अधिदैवम्́ किम् उच्यतॆ ||
arjuna uvāca; kiḿ tad brahma kim adhyātmaḿ; kiḿ karma puruṣottama; adhibhūtaḿ ca kiḿ proktam; adhidaivaḿ kim ucyate;

| अधियज्ञः कथम्́ कॊ त्र | दॆहॆ स्मिन् मधुसूदन | प्रयाण-कालॆ च कथम्́ | ज्ञॆयॊ सि नियतात्मभिः ||
adhiyajñaḥ kathaḿ ko 'tra; dehe 'smin madhusūdana; prayāṇa-kāle ca kathaḿ; jñeyo 'si niyatātmabhiḥ;

| श्री-भगवान् उवाच | अक्षरम्́ ब्रह्म परमम्́ | स्वभावॊ ध्यात्मम् उच्यतॆ | भूत-भावॊद्भव-करॊ | विसर्गः कर्म-सम्́ज्ञितः ||
śrī-bhagavān uvāca; akṣaraḿ brahma paramaḿ; svabhāvo 'dhyātmam ucyate; bhūta-bhāvodbhava-karo; visargaḥ karma-saḿjñitaḥ;

| अधिभूतम्́ क्षरॊ भावः | पुरुषश् चाधिदैवतम् | अधियज्ञॊ हम् ऎवात्र | दॆहॆ दॆह-भ्ड़्ताम्́ वर ||
adhibhūtaḿ kṣaro bhāvaḥ; puruṣaś cādhidaivatam; adhiyajño 'ham evātra; dehe deha-bhṛtāḿ vara;

| अंत-कालॆ च माम् ऎव | स्मरन् मुक्त्वा कलॆवरम् | यः प्रयाति स मद्-भावम्́ | याति नास्त्य् अत्र सम्́शयः ||
anta-kāle ca mām eva; smaran muktvā kalevaram; yaḥ prayāti sa mad-bhāvaḿ; yāti nāsty atra saḿśayaḥ;

| यम्́ यम्́ वापि स्मरन् भावम्́ | त्यजत्य् अंतॆ कलॆवरम् | तम्́ तम् ऎवैति कौंतॆय | सदा तद्-भाव-भावितः ||
yaḿ yaḿ vāpi smaran bhāvaḿ; tyajaty ante kalevaram; taḿ tam evaiti kaunteya; sadā tad-bhāva-bhāvitaḥ;

| तस्मात् सर्वॆषु कालॆषु | माम् अनुस्मर युध्य च | मय्य् अर्पित-मनॊ-बुढिर् | माम् ऎवैष्यस्य् असम्́शयः ||
tasmāt sarveṣu kāleṣu; mām anusmara yudhya ca; mayy arpita-mano-buddhir; mām evaiṣyasy asaḿśayaḥ;

| अभ्यास-यॊग-युक्तॆन | चॆतसा नांय-गामिना | परमम्́ पुरुषम्́ दिव्यम्́ | याति पार्थानुचिंतयन् ||
abhyāsa-yoga-yuktena; cetasā nānya-gāminā; paramaḿ puruṣaḿ divyaḿ; yāti pārthānucintayan;

| कविम्́ पुराणम् अनुशासितारम् | अणॊर् अणीयाम्́सम् अनुस्मरॆद् यः | सर्वस्य धातारम् अचिंत्य-रूपम् | आदित्य-वर्णम्́ तमसः परस्तात् ||
kaviḿ purāṇam anuśāsitāram; aṇor aṇīyāḿsam anusmared yaḥ; sarvasya dhātāram acintya-rūpam; āditya-varṇaḿ tamasaḥ parastāt;

| प्रयाण-कालॆ मनसाचलॆन | भक्त्या युक्तॊ यॊग-बलॆन चैव | भ्रुवॊर् मध्यॆ प्राणम् आवॆश्य सम्यक् | स तम्́ परम्́ पुरुषम् उपैति दिव्यम् ||
prayāṇa-kāle manasācalena; bhaktyā yukto yoga-balena caiva; bhruvor madhye prāṇam āveśya samyak; sa taḿ paraḿ puruṣam upaiti divyam;

| यद् अक्षरम्́ वॆद-विदॊ वदंति | विशंति यद् यतयॊ वीत-रागाः | यद् इच्छंतॊ ब्रह्मचर्यम्́ चरंति | तत् तॆ पदम्́ सन्́ग्रहॆण प्रवक्ष्यॆ ||
yad akṣaraḿ veda-vido vadanti; viśanti yad yatayo vīta-rāgāḥ; yad icchanto brahmacaryaḿ caranti; tat te padaḿ sańgraheṇa pravakṣye;

| सर्व-द्वाराणि सम्́यम्य | मनॊ ह्ड़्दि निरुध्य च | मूर्ध्ंय् आधायात्मनः प्राणम् | आस्थितॊ यॊग-धारणाम् ||
sarva-dvārāṇi saḿyamya; mano hṛdi nirudhya ca; mūrdhny ādhāyātmanaḥ prāṇam; āsthito yoga-dhāraṇām;

| ऒम्́ इत्य् ऎकाक्षरम्́ ब्रह्म | व्याहरन् माम् अनुस्मरन् | यः प्रयाति त्यजन् दॆहम्́ | स याति परमाम्́ गतिम् ||
oḿ ity ekākṣaraḿ brahma; vyāharan mām anusmaran; yaḥ prayāti tyajan dehaḿ; sa yāti paramāḿ gatim;

| अनंय-चॆताः सततम्́ | यॊ माम्́ स्मरति नित्यशः | तस्याहम्́ सुलभः पार्थ | नित्य-युक्तस्य यॊगिनः ||
ananya-cetāḥ satataḿ; yo māḿ smarati nityaśaḥ; tasyāhaḿ sulabhaḥ pārtha; nitya-yuktasya yoginaḥ;

| माम् उपॆत्य पुनर् जन्म | दुःखालयम् अशाश्वतम् | नाप्नुवंति महात्मानः | सम्́सिढिम्́ परमाम्́ गताः ||
mām upetya punar janma; duḥkhālayam aśāśvatam; nāpnuvanti mahātmānaḥ; saḿsiddhiḿ paramāḿ gatāḥ;

| आ-ब्रह्म-भुवनाल् लॊकाः | पुनर् आवर्तिनॊ र्जुन | माम् उपॆत्य तु कौंतॆय | पुनर् जन्म न विद्यतॆ ||
ā-brahma-bhuvanāl lokāḥ; punar āvartino 'rjuna; mām upetya tu kaunteya; punar janma na vidyate;

| सहस्र-युग-पर्यंतम् | अहर् यद् ब्रह्मणॊ विदुः | रात्रिम्́ युग-सहस्रांताम्́ | तॆ हॊ-रात्र-विदॊ जनाः ||
sahasra-yuga-paryantam; ahar yad brahmaṇo viduḥ; rātriḿ yuga-sahasrāntāḿ; te 'ho-rātra-vido janāḥ;

| अव्यक्ताद् व्यक्तयः सर्वाः | प्रभवंत्य् अहर्-आगमॆ | रात्र्य्-आगमॆ प्रलीयंतॆ | तत्रैवाव्यक्त-सम्́ज्ञकॆ ||
avyaktād vyaktayaḥ sarvāḥ; prabhavanty ahar-āgame; rātry-āgame pralīyante; tatraivāvyakta-saḿjñake;

| भूत-ग्रामः स ऎवायम्́ | भूत्वा भूत्वा प्रलीयतॆ | रात्र्य्-आगमॆ वशः पार्थ | प्रभवत्य् अहर्-आगमॆ ||
bhūta-grāmaḥ sa evāyaḿ; bhūtvā bhūtvā pralīyate; rātry-āgame 'vaśaḥ pārtha; prabhavaty ahar-āgame;

| परस् तस्मात् तु भावॊ ंयॊ | व्यक्तॊ व्यक्तात् सनातनः | यः स सर्वॆषु भूतॆषु | नश्यत्सु न विनश्यति ||
paras tasmāt tu bhāvo 'nyo; 'vyakto 'vyaktāt sanātanaḥ; yaḥ sa sarveṣu bhūteṣu; naśyatsu na vinaśyati;

| अव्यक्तॊ क्षर इत्य् उक्तस् | तम् आहुः परमाम्́ गतिम् | यम्́ प्राप्य न निवर्तंतॆ | तद् धाम परमम्́ मम ||
avyakto 'kṣara ity uktas; tam āhuḥ paramāḿ gatim; yaḿ prāpya na nivartante; tad dhāma paramaḿ mama;

| पुरुषः स परः पार्थ | भक्त्या लभ्यस् त्व् अनंयया | यस्यांतः-स्थानि भूतानि | यॆन सर्वम् इदम्́ ततम् ||
puruṣaḥ sa paraḥ pārtha; bhaktyā labhyas tv ananyayā; yasyāntaḥ-sthāni bhūtāni; yena sarvam idaḿ tatam;

| यत्र कालॆ त्व् अनाव्ड़्त्तिम् | आव्ड़्त्तिम्́ चैव यॊगिनः | प्रयाता यांति तम्́ कालम्́ | वक्ष्यामि भरतर्षभ ||
yatra kāle tv anāvṛttim; āvṛttiḿ caiva yoginaḥ; prayātā yānti taḿ kālaḿ; vakṣyāmi bharatarṣabha;

| अग्निर् ज्यॊतिर् अहः शुक्लः | षण्-मासा उत्तरायणम् | तत्र प्रयाता गच्छंति | ब्रह्म ब्रह्म-विदॊ जनाः ||
agnir jyotir ahaḥ śuklaḥ; ṣaṇ-māsā uttarāyaṇam; tatra prayātā gacchanti; brahma brahma-vido janāḥ;

| धूमॊ रात्रिस् तथा क्ड़्ष्णः | षण्-मासा दक्षिणायनम् | तत्र चांद्रमसम्́ ज्यॊतिर् | यॊगी प्राप्य निवर्ततॆ ||
dhūmo rātris tathā kṛṣṇaḥ; ṣaṇ-māsā dakṣiṇāyanam; tatra cāndramasaḿ jyotir; yogī prāpya nivartate;

| शुक्ल-क्ड़्ष्णॆ गती ह्य् ऎतॆ | जगतः शाश्वतॆ मतॆ | ऎकया यात्य् अनाव्ड़्त्तिम् | अंययावर्ततॆ पुनः ||
śukla-kṛṣṇe gatī hy ete; jagataḥ śāśvate mate; ekayā yāty anāvṛttim; anyayāvartate punaḥ;

| नैतॆ स्ड़्ती पार्थ जानन् | यॊगी मुह्यति कश्चन | तस्मात् सर्वॆषु कालॆषु | यॊग-युक्तॊ भवार्जुन ||
naite sṛtī pārtha jānan; yogī muhyati kaścana; tasmāt sarveṣu kāleṣu; yoga-yukto bhavārjuna;

| वॆदॆषु यज्ञॆषु तपःसु चैव | दानॆषु यत् पुण्य-फलम्́ प्रदिष्टम् | अत्यॆति तत् सर्वम् इदम्́ विदित्वा | यॊगी परम्́ स्थानम् उपैति चाद्यम् ||
vedeṣu yajñeṣu tapaḥsu caiva; dāneṣu yat puṇya-phalaḿ pradiṣṭam; atyeti tat sarvam idaḿ viditvā; yogī paraḿ sthānam upaiti cādyam;

More Chapters

Select a chapter below

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18




Share